İhtiyati Tedbir

İhtiyati tedbir, yargılamanın uzunluğu nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşması veya imkânsızlaşması tehlikesine karşı alınan geçici korumadır. Taşınmazın devrinin yasaklanması, kaydına tedbir konulması ve bir işlemin durdurulması tipik örneklerdir.

Tedbir, uyuşmazlık konusu şey üzerinde uygulanır; para alacaklarının güvence altına alınması ise ihtiyati haczin alanıdır. Talep eden, haklılığını yaklaşık olarak ispat etmelidir; mahkeme kural olarak teminat karşılığında karar verir. Karar, dava açılmadan önce de istenebilir; bu hâlde kanunda öngörülen süre içinde dava açılmazsa tedbir kendiliğinden kalkar.

Tedbire uyulmaması, disiplin hapsi yaptırımına bağlanmıştır. Haksız çıkan tarafın, tedbir yüzünden doğan zararları tazmin yükümlülüğü ise kurumun dengeleyici unsurudur. Tapu iptali davalarında devir tehlikesine karşı tedbir istenmesi, uygulamanın en yaygın görünümüdür.