Kamulaştırmasız el atma
De facto expropriation
İdarenin, kamulaştırma işlemi yapmaksızın taşınmaza fiilen el koyması ya da imar planıyla mülkiyet hakkını kullanılamaz hâle getirmesi biçiminde ortaya çıkan hukuka aykırı müdahaledir.
Tüm terimlerFiilî el atmada idare, taşınmazı yol, park veya tesis olarak fiilen kullanmaya başlamıştır; malik el atmanın önlenmesini ya da taşınmaz bedelinin tazminini isteyebilir. Hukuki el atmada ise taşınmaz imar planında umumi hizmete ayrılmış, ancak uzun süre kamulaştırılmamıştır; bu hâlde kanunda öngörülen usul izlenerek bedel talep edilir. Bedel talebi kabul edildiğinde taşınmaz idare adına tescil edilir. Uyuşmazlığın hangi yargı düzeninde görüleceği el atmanın türüne göre değiştiğinden, başvuru öncesinde bu ayrımın yapılması gerekir.
Fiilî ve hukuki el atma
Fiilî el atmada idarenin taşınmaza maddi bir müdahalesi vardır ve uyuşmazlık adli yargıda çözülür. Hukuki el atmada müdahale yalnızca plan kararından ibarettir; bu nedenle görevli yargı yeri idari yargıdır.
Kanun dayanağı
- 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu Ek m.1, geçici m.6
Sözlükteki açıklamalar bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki tavsiye yerine geçmez. Terimlerin somut olaydaki anlamı ve sonucu dosyanın ayrıntılarına göre değişir.