Keşif

Keşif kararı taraflardan birinin talebiyle ya da mahkemece kendiliğinden verilir; giderleri talep eden tarafça, re'sen karar verilmişse gider avansından karşılanır. Taşınmaz uyuşmazlıklarında sınır, yüzölçüm, fiilî kullanım ve yapıların durumu; kamulaştırma, kira tespiti ile el atma davalarında ise değer belirlemesi genellikle keşifle saptanır. Keşif sırasında tutanak düzenlenir, gerektiğinde tanıklar mahallinde dinlenir ve bilirkişi incelemesi yaptırılır. Keşfe katılmaktan ya da keşif giderini yatırmaktan kaçınan tarafın bu tutumu, ispat yükü değerlendirilirken aleyhine sonuç doğurabilir.

Bilirkişiyle birlikte

Keşif çoğu zaman tek başına değil, bilirkişi incelemesiyle birlikte yapılır. Bilirkişi raporunun keşifte saptanan olgularla uyumlu olup olmadığı, rapora itiraz edilirken ilk bakılması gereken noktadır.